Başkanın kuyuları kayıp!
Karaman Belediyesi, 14.10.2025 tarihli resmi açıklamasında 250–300 metre derinliğinde 70'e yakın yeni kuyu açıldığını ve bu suların şehir şebekesine kazandırıldığını duyurmuştu. Merak eden veya kanıt var mı diyen belediyenin web sayfasından duyurular bölümüne bir zahmet bakabilirler. Bakın sondaj değil; kuyu açmış ve şehir şebekesine de vermiş.
Ne güzel işte belediyemiz çalışmış arı gibi nankörsünüz diyenler çıkabilir. Hemen anlatalım olayın neden nankörlük değil de tüm vatandaşın hakkını aramak olduğunu. Hemen açıp bakıyoruz 2025 yılı faaliyet raporuna. Öyle düzmece rapor değil halis muhlis Savaş Kalaycı imzalı, yani altına imzamı atarım demiş. Kanunlarda vatandaş görsün hani görsünler de sorgulasınlar acaba algıyla gerçek farklı mı baksınlar diye bu faaliyet raporlarının yayınlanmasını zorunlu tutmuş.
Şimdi raporda Su ve Kanalizasyon Müdürlüğü bölümünde 6.213 metre yeni içme suyu hattı döşendiği ve 2.308 arızaya müdahale edildiği yazıyor; ancak 70 yeni kuyu açıldığına dair açık bir faaliyet bilgisi yer almıyor. ''Allah Allah açtıysa yazardı aslında'' diyoruz ve devam ediyoruz.
Kuyu ile ilgili en net performans verisi ise ''Mevcut Su Kuyularının Rehabilitasyon, Bakım ve Onarımlarının Sağlanması'' başlığı altında geçiyor: hedef 6 adet, gerçekleşme 6 adet. Yani bu, yeni kuyu değil; mevcut kuyuların bakım-onarımı. Ellerine sağlık başkanımız hali hazırda olan 6 kuyunun bakımını gerçekleştirmiştir. Yiğidi öldür ama hakkını yeme demiş atalarımız.
Sonra bakmaya devam ediyoruz; mali kayıtlarda kuyu açma ile ilgili görünen en açık kalem ''İçme Suyu Amaçlı Sondaj Kuyusu'' işi. Bedeli 10.950.000 TL, ihale tarihi 17.03.2025, niteliği Yapım İşi. Valla bulduk sanırım 70 kuyuyu deyip mutlu oluyoruz vatandaşlar olarak.
Şimdi basit hesap: 70 kuyu × 250–300 metre = 17.500–21.000 metre sondaj. Bu işin tamamı 10.950.000 TL'ye yapıldıysa, kuyu başı maliyet yaklaşık 156.428 TL eder. Metre maliyeti ise yaklaşık 521–626 TL aralığına düşer. Çiftçi vatandaşlarımız bilir bir kuyunun kaça mal olduğunu. Biz yazınca taraflı yazıyor deniliyor. Bu işe aşina olan vatandaşlarımız paylaşıversinler 250-300 metre kuyu kaça mal olur diye?
Bu rakamlarla 250–300 metrelik içme suyu kuyusu açılabiliyorsa Karaman Belediyesi sadece su değil, ekonomide yeni bir mucize de bulmuş demektir. Canla başla çalışınca bulunuyor demek ki.
Şimdi biz başkanımıza güveniyoruz da kuyuları bulamıyoruz. Tam susuzluktan kırıldığımız aylarda belediyemiz ne hikmetse tam plaka kodumuza uygun 70'e yakın kuyu açmıştı. Kokudan suyu içemiyorduk meğerse algılarımızla oynamalarının kokusu daha ortaya çıkamamış o zamanlar.
Şimdi algıyı bırakalım faaliyet raporuna devam edelim. Faaliyet raporu, belediyenin albümü değildir. ''Güzel işler yaptık'' broşürü hiç değildir. Faaliyet raporu, kamu kaynağının hesabıdır. Eğer bir belediye kamuoyuna ''70'e yakın yeni kuyu açtık'' diyorsa, faaliyet raporunda bunun karşılığı da pırıl pırıl görünmelidir:
Kaç kuyu açıldı?
Hangi mahallede veya köyde açıldı?
Derinlikleri kaç metre?
Kaçından su çıktı?
Kaç tanesi şehir şebekesine bağlandı?
Debileri kaç litre/saniye?
Su analizleri uygun mu?
Pompa, kablo, boru, enerji hattı, isale bağlantısı maliyeti ne kadar?
Hangi ihale, hangi doğrudan temin, hangi belediye ekipmanı ile yapıldı?
Daha da dikkat çekici olan şu: Su ve Kanalizasyon Müdürlüğü'nün 2025 yılı toplam ödenen bütçe gideri 349.547.197,25 TL görünüyor. Bunun içinde 256.357.616,52 TL mal ve hizmet alımı, 66.761.334,90 TL sermaye gideri var. Yani para harcanmış. Hem de deli gibi para harcanmış. Ama bu harcamaların içinde 70 kuyunun açık, izlenebilir, kuyu kuyu ayrılmış mali karşılığı raporda seçilemiyor. İçinde herhangi bir kuyu parası var mı o da belli değil? Varsa buradan kaç para harcanmış bu kuyulara belli değil? Bu doğrudan teminle kimlere iş yaptırılmış belli değil?
Karaman'ın suya ihtiyacı var; bu tartışılmaz. Kuraklık gerçek, iklim baskısı gerçek, yerel yönetimlerin yeni su kaynakları araması da gerekli. Ancak su krizinin arkasına saklanarak rakamların bulanıklaştırılması kabul edilemez.
Çünkü susuzluk nasıl insanı çaresiz bırakır tarlada ekini kurutursa, hesapsızlık da memleketi öyle kurutur. Ve şu an görünen tablo şudur:
Belediyenin açıklamasında 70 kuyu var. Hem de şehir şebekesine su verilmiş.
Faaliyet raporunda 70 kuyunun açık hesabı yok.
Raporda 6 mevcut kuyunun bakım-onarımı var.
Bir de 10.950.000 TL'lik ''İçme Suyu Amaçlı Sondaj Kuyusu'' işi var.
Varsa bir babayiğit çıksın da anlatsın, nerede bu açtığınız 70 kuyu?